Тарбия

Маъюбонро дастгирӣ мебояд

Таълими интегратсионӣ ҳоло яке аз самтҳои асосии сиёсати иҷтимоии кишварҳои демократӣ ба шумор меравад. Дар конвенсияи Созмони Миллали Муттаҳид оид ба ҳуқуқи кӯдак эълон гардидааст, ки ҳуқуқи одамони маъюб бо интегратсия ба ҷамъият таълими якҷояи онҳо бо хонандагон солим мебошад. Ташкил намудани таълими кудакон бо имконияти маҳдуд дар мактабҳои умумӣ омодагии муайянеро талаб мекунад. Айни ҳол дар шаҳри Душанбе чунин ... Read More »

Ақли солим дар тани солим

Тарбия ҷанбаъҳои гуногун дорад. Ҳамаи ҷанбаъҳои тарбия муҳиманд, якдигарро комил месозанд. Тарбияи ҳаёти солим (тандурустӣ) аз қисматҳои муҳими тарбияи хонандагони таълимгоҳҳо буда, бо муваффақияти онҳо дар омӯзиш ва дар зиндагӣ пайвастагии қавӣ дорад. Мегӯянд, ки ақли солим дар тани солим аст. Дар ҳақиқат, агар тан солиму ҷисм неруманд набошад, таҳсил пурсамар намегардад. Ҳам маънаван ва ҳам ҷисман тавоно будан омили ... Read More »

Куҷост масъулияти падару модар?!

Бо шароити дурусти таълим фаро гирифтан ва баланд бардоштани завқи бадеиву эстетикии кӯдакону наврасон дар мадди аввали Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон қарор дорад. Имрӯз муассисаҳои таҳсилоти миёнаи умумӣ бо технологияи муосир таъмин гардидаанд. Вале бо ин ҳама шароити  мусоид на ҳамаи хонандагон шавқи омӯзиш доранд. Ба ин амали наврасон кӣ айбдор аст? Оила, мактаб, ҷомеа? Дар баланд бардоштани дониш ва бедор ... Read More »

Таълими салоҳиятнок кафолатбахши омӯзиши пурсамар

Қонунияти маъмули зиндагист, ки ҳама чиз дар гардиш ва тағйирпазирист ва бидуни ин ҳолат ҳаёт аслан моҳияти хешро гум мекунад, номукаммал мемонад. Ҳанӯз беш аз ҳазор сол қабл аз ин устод Рӯдакӣ ба ин қонунияти абадиву бардавоми зиндагӣ таъкид намуда, дар қасидаи машҳураш «Шикоят аз пирӣ» овардааст: Ҷаҳон ҳамеша чу чашмест гирди гардон аст, Ҳамеша то бувад ойин-ш, гирдгардон буд. ... Read More »

Ба дахлу харҷи худ ҳар дам назар кун

Яке аз ҳадафҳои асосии таълиму тарбия ба ҳаёти мустақилона омода намудани насли наврас мебошад. Ин омодагӣ ҳар қадар мукаммалтар сурат бигирад, ҳамон қадар ба комёбиву саодатмандии минбаъдаи шогирдон мусоидат хоҳад кард. Барои омодасозии наврасон ба ҳаёти мустақилона ва зиндагии шоиста дар ҷараёни таълиму тарбия аз воситаву усулҳои гуногун истифода бурдан мумкин аст. Мақсади муҳимтарин он аст, ки шогирдони мо дар ... Read More »

Сарчашмаи маърифат

Масъалаи омӯзиши забонҳои хориҷӣ яке аз масъалаҳои умдаи соҳаи маорифи Тоҷикистони соҳибистиқлол аст. Зеро дар ин роҳ муваффақ шудани омӯзгорону шогирдон сабаб мешавад, ки мо ба дунёи мутамаддину олами техникаҳои замонавӣ бештар роҳ ёбем. Натиҷаи фаъолияти даҳсолаи омӯзгорони забони хориҷӣ нишон дод, ки аксари онҳо устодони кори худ ҳастанд. Шогирдони мо солҳои охир аз озмунҳои ҷаҳонӣ ва минтақавӣ бо мукофотҳои ... Read More »

Ақли солим дар тани солим

Тарбия ҷанбаъҳои гуногун дорад. Ҳамаи ҷанбаъҳои тарбия муҳиманд, якдигарро комил месозанд. Тарбияи ҳаёти солим (тандурустӣ) аз қисматҳои муҳими тарбияи хонандагони таълимгоҳҳо буда, бо муваффақияти онҳо дар омӯзиш ва дар зиндагӣ пайвастагии қавӣ дорад. Мегӯянд, ки ақли солим дар тани солим аст. Дар ҳақиқат, агар тан солиму ҷисм неруманд набошад, таҳсил пурсамар намегардад. Ҳам маънаван ва ҳам ҷисман тавоно будан омили ... Read More »

Куҷост масъулияти падару модар?!

Бо шароити дурусти таълим фаро гирифтан ва баланд бардоштани завқи бадеиву эстетикии кӯдакону наврасон дар мадди аввали Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон қарор дорад. Имрӯз муассисаҳои таҳсилоти миёнаи умумӣ бо технологияи муосир таъмин гардидаанд. Вале бо ин ҳама шароити  мусоид на ҳамаи хонандагон шавқи омӯзиш доранд. Ба ин амали наврасон кӣ айбдор аст? Оила, мактаб, ҷомеа? Дар баланд бардоштани дониш ва бедор ... Read More »

Синамо ва тарбияи маънавии инсон

Ҳамасола, 16 октябр, ҳамчун рӯзи кинои тоҷик таҷлил мегардад. Кинои тоҷик фаъолияти худро 11 сентябри соли 1929 оғоз намуда, дар тӯли 88 соли мавҷудияташ симои мардуми тоҷикро дар вазъиятҳои гуногуни таърихӣ ва иҷтимоӣ инъикос карда, ҳамчун намунаи фарҳанги миллӣ дар ташаккулу таҳкими тафаккури миллат бо паймудани марҳилаҳои гуногун саҳми арзанда гузошта-асту имрӯз низ ҳамин рисолатро бар дӯш дорад. Кинои тоҷик ... Read More »

Волидон бемасъулиятӣ зоҳир мекунанд

Дар ноҳияи Нуробод иҷрои талаботи Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи масъулияти падару модар дар таълиму тарбияи фарзанд» таҳти назорати қатъӣ қарор гирифта, аз тарафи масъулони соҳа, кормандони ҳифзи ҳуқуқ, шуъбаи маориф ва ҷамоатҳои шаҳраку деҳот дар муассисаҳои таҳсилоти умумии ноҳия пайваста корҳои амалӣ бурда мешавад. Тибқи иттилои Камолзода Мадина Тоҳир, судяи суди ноҳияи Нуробод, тайи 3 моҳи охир 92 шаҳрванд ... Read More »

Сухан бифканад минбару дорро…

Абушакури Балхӣ  яке аз симоҳои тобноки адабиёти асри Х буда, дар радифи Рӯдакию Фирдавсӣ бо ашъори пандуахлоқӣ ва андешаҳои ҳакимонаи хеш ҷойи намоёнро ишғол мекунад. Асоси таълимоти  маърифатии Абушакури Балхӣ тарғиби дониш ва ба ҳақиқати ашё расидан мебошад: Хирад беҳтар  аз чашму биноӣ аст, На биноӣ, афзун зи доноӣ аст. Хирад бод ҳамвора солори ту. Мабод аз ҷаҳон ҷуз хирад ... Read More »

Пурсавобтарин кор

Дамидани субҳ чӣ зебост! Субҳ домани торикии шабро дарида, офтоби дурахшонро ба тозагӣ эҳдо ба аҳли сайёра мекунад. Зиндагии ҳар яки мо бо дамидани субҳ ва даррасидани рӯзи нав идома меёбад. Офтоби оламоро нурҳояшро саховатмандона ба паҳнои дунё пош дода, қалби ҳар яки моро неруманд месозаду дилгарми зиндагӣ мекунад. Ҳар шахс ба умеде аз хоби ноз хеста, озими роҳ мешавад ... Read More »

Зи таҷрибаи рӯзгор баҳра бигир

Садсолаҳост, ки шеъри устод Абӯабдуллоҳи Рӯдакӣ дар олами аҳли адаб садо медиҳаду ҳамагонро мафтун мекунад, ба ваҷд меоварад. Барҷастатарин хусусияти шеъри устод он аст, ки ҳаргиз кӯҳнаву дилгиру забонзад намешавад, балки бо гузашти айём боз ҳам шевотару баландтар ба гӯш мерасад, гӯиё мазмуни тоза касб мекунад. Чунин хусусият дар дунёи бекарони адабиёт на ҳар қаламкашеро даст дода. Ба масал, агар ... Read More »

Омӯзгор ва кӯдак

Муносибати бача ба мактаб аз бисёр ҷиҳат аз рӯи он муайян мегардад, ки муаллим талаботи ахлоқӣ ва қоидаҳои мактабиро то кадом андоза ва чӣ гуна дар кори  худ риоя менамояд. Маълум аст, ки рафтори мактабии бача нисбат ба рафтори озодонае, ки дар хона ва кӯдакистон  одат кардааст, фарқ дорад. Тарбиягиранда хеле хурдсол бошад ҳам, муаллим бояд ба вай бо эҳтиром  ... Read More »

Тарбия бояд фарогир бошад

Ғамхориҳои ҳамешагии  Пешвои миллат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ҳар яки мо — омӯзгоронро вазифадор мекунад, ки донишу  таҷриба, маҳорат ва малакаи педагогии худро ҳаматарафа истифода барем, рисолати омӯзгории худро комилан ба ҷо орем, ҳамеша бо тайёрии ҷиддӣ, дониши мукаммал ба мактаб ҳозир шавем, дарсамон мудом ҷолибу хотирмон бошад. Ман аз таҷрибаи худ медонам, ки ҳар муаллими донишманд, пуртаҷриба, барнодил, ки касбашро ... Read More »

Таҳкими мавқеи зан дар оила

Рӯзгор ва зиндагӣ бе зан маъние надорад. Танҳо зан аст, ки зиндагӣ ва рӯзгорро нуру сафо мебахшад ва он рангу тароват пайдо мекунад. Инро таҳлилу мушоҳидаҳои чандинасра собит намудаанд, ки ҳоҷат ба таҳлилу тафсир намемонад. Сол ба сол дар пешбурди рӯзгор, дар ҳаёти ҷомеа мавқеи зан таҳким ёфта истодааст. Дар суҳбатҳо мардон гоҳо бо шӯхӣ мегӯянд, ки «давраи модаршоҳӣ» омадааст. ... Read More »

Эътибори миллат аз китобу ҳикмат аст

Дар замонҳои қадим подшоҳи китобдӯсте буд. Вай ду писари маишатпараст ва як духтари қобилаву меҳнатдӯсте дошт. Тарбияи ҳар се фарзанди шоҳро шахси донишманде ба зимма гирифта буд. Духтар чун падараш илмдӯст буд, бис-ёр бо ҳавас китоб мехонд ва чизеро намефаҳмид, аз донишмандон мепурсид. Дар андак вақт бисёр илмҳои замонаашро аз худ кард. Писарҳо ба хондан майлу рағбат надоштанд, вақташонро ба ... Read More »

Ташнаро як қатра аз оби зулол…

Олими машҳури рус А. П. Карпинский гуфта буд, ки дар замин аз об дида, сарвати табиии пурқиммате вуҷуд надорад ва дошта ҳам наметавонад, зеро он асоси зиндагӣ аст. Об сарвати бебаҳост ва бояд онро мақсаднок истифода намоем. Кишварҳои Бразилия, Россия, Канада ва Тоҷикистон, ки дорои захираҳои фаровони обӣ мебошанд, дар назди ҷомеаи ҷаҳонӣ барои ҳифзи он масъулияти бузург доранд. Масъалаи ... Read More »